Kategori: Makaleler

Ölüm Hırıltısı Nasıl Anlaşılır? Biraz Ciddiyet, Biraz Mizah İzmir’de yaşıyorum, yani deniz var, güneş var, ama bir de her şeyin biraz daha “gevşek” olduğu bir ortam var. O gevşeklik, tabii ki bazen sağlık konularında da kendini gösteriyor. Mesela, geçen gün ev arkadaşım Baran’a çok güldüm, sonra düşündüm ki; “Ya bu hırıltı nedir, acaba ölüm hırıltısı mı?” Evet, doğru okudunuz. Hem mizah yapmayı seviyorum hem de her şeyi fazla düşünüyorum. Bu yazıyı yazarken de, “Bir insan ölüm hırıltısını nasıl anlayabilir ki?” sorusunun cevabını bulmaya çalıştım. Gerçekten kimse ölüm hırıltısının ne olduğunu açıkça anlatmıyor. Hadi gelin, hem gülüp hem biraz da bu…

Prime Enfes 40 Tarifesi Kaç TL? – Edebiyatın Bir Kapsamı Olarak “Fiyat” Kelimelerin gücü bazen sadece bir cümledeki anlamla değil, o cümleye yüklediğimiz duygularla şekillenir. Bir ürünün fiyatını sormak, aslında bir insanın değer arayışını, toplumsal bağlarını, hatta kültürel kodlarını sorgulamaktır. Peki, bu basit soruyu edebiyat perspektifinden ele alırsak, Prime Enfes 40 tarifesinin “kaç TL” olduğu sadece bir sayısal değer olmaktan çıkar mı? Belki de bu soru, karakterlerin toplumdaki değer algılarını, sınıf ayrımlarını ve tüketime dair modern bir metafor oluşturur. Bu yazı, tüketim toplumu ve ekonomik değerlerin edebi anlamlarını çözümlemeye çalışacak; bir telefondan, internet tarifesinden ya da “fiyat” denilen kavramdan çok…

Yağlı Kağıt İçinde Ne Var? Bu Sorusunu Ciddiye Alalım Yağlı kağıt! Hani şu, her şeyin içinde bulunduğu, yemeği daha “şık” gösteren, her seferinde sağlıklı olduğunu iddia eden, ama bir türlü üstüne gerçekten ne olduğunu tam olarak anlayamadığımız kağıt. Son zamanlarda sosyal medyada yağlı kağıdın “ne kadar sağlıklı ve mükemmel” olduğuna dair çeşitli paylaşımlar görmeye başladım. Peki, gerçekten de o yağlı kağıdın içinde ne var? Hem faydalı mı, yoksa aslında sadece parlatılmış bir pazarlama hilesi mi? Hadi, biraz cesurca tartışalım. Yağlı Kağıt: Gerçekten Sağlıklı mı, Yoksa Pazarlama Tuzağı mı? Yağlı kağıt, en basit haliyle, fırınlama, buharda pişirme gibi yemeklerde kullanılan bir…

Un Eki Hangi Ek? Dilimizin Gizemli Yüzü Bazen dilin derinliklerinde kaybolmuş gibi hissediyorum. Özellikle de dilin bu küçük ama etkili parçalarına dair bir şeyler keşfettiğimde. Geçenlerde, Ankara’daki kafelerden birinde arkadaşımın konuşmasını dinlerken, birden aklıma takıldı: “Un eki hangi ek?” Sade bir soru gibi görünebilir, ama aslında çok daha fazlasını barındırıyor. Duyduğumda, dilin bu küçük parçası bana çocukluk yıllarımdan gelen anıları, dilin evrimini ve toplumun dil kullanma biçimini düşündürdü. Dilin Küçük Kahramanı: Un Eki Çocukken, okulda öğretmenimiz hep anlatırdı: “Türkçe’de ekler, kelimelere anlam katar.” O zamanlar, eklerin ne kadar önemli olduğunu anlamamıştım, ama bir gün dilin inceliklerine dair daha derinlemesine bir…

Telefonda Kaç GB İnternet Kullandığımı Nasıl Öğrenirim? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden İnceleme İnternet Kullanımı ve Toplumsal Eşitsizlikler İstanbul’daki bir günün sabahına bakınca, insanın gözüne çarpan ilk şey, elinde telefon olan insanlar oluyor. Metroda, tramvayda, kafelerde, hatta yürürken bile herkesin parmakları ekrandan ayrılmıyor. Günümüzde telefonda kaç GB internet kullandığımı nasıl öğrenirim sorusu basit gibi görünse de, aslında arkasında daha derin ve karmaşık toplumsal yapıların izlerini taşıyan bir sorudur. Çevremizde gördüğümüz internet kullanım alışkanlıkları, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adaletle ne kadar iç içe geçmiş bir konu? İşte, bu yazımda bu soruyu irdeliyorum. Beni sivil toplumda çalışan biri olarak,…

Pekmezli Omlet Nasıl Yapılır? Geçmişten Günümüze Tatlar ve Toplumsal Dönüşümler Bir tarihçi olarak, her zaman geçmişin izlerini bugüne nasıl taşıdığımızı ve geçmişin bize sunduğu değerlerin günümüzde nasıl şekillendiğini merak ederim. İnsanlar yüzyıllar boyunca yemek kültürlerini, günlük yaşam alışkanlıklarını ve hatta mutfak alışkanlıklarını sürekli olarak dönüştürmüşlerdir. Bugün size anlatmak istediğim şey, bir yanda geleneksel bir tat olan pekmezli omletin nasıl yapıldığı, diğer yanda ise bu yemeğin arkasındaki tarihsel bağlamdır. Pekmezli omlet, sadece bir lezzet değil, aynı zamanda tarihsel bir anlatıdır; mutfağımızda saklı olan kültürel ve toplumsal kırılmaların yansımasıdır. Bir Tarihsel Yolculuk: Pekmez ve Toplum Pekmez, Anadolu’nun köklü geleneklerinden biridir ve tarih…

Kılcal Etki Nedir? Günlük Hayatta Nasıl Karşımıza Çıkar? Kılcal etki, doğanın en ilginç ama aynı zamanda basit fenomenlerinden biridir. Hepimizin bir şekilde fark ettiği, ancak çoğumuzun tam olarak anlamadığı bir şey. Bu yazıda, kılcal etkiyi hem bilimsel hem de günlük yaşamımıza nasıl yansıdığını anlatmak istiyorum. Eskişehir’de bir araştırmacı olarak bu konuyu açıklamak hem eğlenceli hem de öğretici olacak. Kılcal Etki Nedir? Kılcal etki, sıvıların ince borulardan (kılcal damarlar gibi) yukarı doğru hareket etme eğilimidir. Bu olay, suyun yerçekimine karşı gelerek yukarı çıkmasıyla kendini gösterir. Ama kılcal etkiden bahsederken bir su kaynağının sadece yer değiştirmesinden değil, moleküllerin birbirine yapışması ve yüzey…

KYK Rapor İzininden Düşer Mi? Bugün aklımda bir soru var: KYK rapor izni, yani hastalık raporu, gerçekten öğrenim kredisi borcundan düşer mi? Ya da daha doğru bir ifadeyle, rapor izni almışken KYK borcunun ödenmesinde bir değişiklik olur mu? İster üniversiteye yeni başlayan, ister mezun olduktan sonra iş hayatına atılan biri olun, hepimiz KYK kredisi borcunun zamanla nasıl bir etki yaratacağı hakkında endişeleniyoruz. Ama işin içine rapor izni gibi bir durum girdiğinde kafamız karışabiliyor. Hadi gelin, bu konuyu biraz derinlemesine inceleyelim. KYK Kredisi Nedir? Önce Bunu Anlayalım Kredi Yurtlar Kurumu (KYK) kredisi, Türkiye’deki üniversite öğrencilerine verilen devlet destekli bir finansal yardımdır.…

Algı Aktı Nedir Felsefe? Gerçekten Neyi Biliyoruz? İzmir’de yaşayan, 25 yaşında, sosyal medyada sürekli espri yapan ama içten içe her şeyi abartarak düşünen bir genç olarak hayata bakış açım oldukça enteresan. Yaşamı bazen düşündüğümde, “Acaba hepimiz birer algı aktı mıyız?” diye soruyorum. Tabii, o an derin felsefi bir sorgulamaya dalıp, çayımı unutmuş oluyorum. Ama neyse, konuyu dağıtmadan, bugün size felsefede sıkça karşılaştığımız “algı aktı” kavramını anlatmak istiyorum. Ama tabii ki bunu, İzmir’de bir kafede, kalabalık arkadaş ortamımda geçen sıradan bir günle ilişkilendirerek. Algı Aktı Nedir Felsefe? Biraz Daldık, Şimdi Hızlanalım! Felsefe deyince herkesin aklına kafalı tipler, gömleklerinin yakaları kalkık, ellerinde…

Menekşeler Kaç Günde Bir Sulanır? Tarihsel Bir Perspektif Geçmişin izlerini sürdüğümüzde, sadece tarihin değil, yaşamın her alanındaki küçük ama önemli detayların da bugünü nasıl şekillendirdiğini fark ederiz. Bir menekşe gibi, geçmiş de zamanla suya, sabra ve dikkatli bir bakışa ihtiyaç duyar. Peki, menekşelerin sulanma sıklığı gibi küçük bir soruyu tarihsel bir perspektiften ele almak, nasıl bir anlam taşıyabilir? Bu yazıda, bu basit soruyu tarihsel bir bağlamda inceleyecek ve geçmişin, bugünü nasıl daha iyi anlamamıza yardımcı olduğunu tartışacağız. Menekşe, çoğunlukla evlerimizin bir köşesinde huzur veren, zarif bir bitkidir. Ancak, menekşelerin sulanması, aslında bizlere zaman, mekân ve çevreye nasıl baktığımızı gösteren bir…